ปวดหลังส่วนล่างเรื้อรังที่รักษาไม่หาย: เมื่อต้นเหตุอยู่ที่อุ้งเชิงกราน

ผู้หญิงจำนวนหนึ่งรักษาอาการปวดหลังส่วนล่างมาเป็นปี ทำกายภาพบำบัด กินยาคลายกล้ามเนื้อ เปลี่ยนที่นอน แต่อาการยังกลับมาเรื่อย ๆ สิ่งที่มักไม่ได้ถูกตรวจเลยคืออุ้งเชิงกราน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของระบบพยุงลำตัวร่วมกับกล้ามเนื้อหน้าท้องชั้นลึก กล้ามเนื้อหลัง และกะบังลม

เมื่อส่วนใดส่วนหนึ่งของระบบนี้ทำงานผิดจังหวะ ส่วนอื่นจะทำงานหนักขึ้นเพื่อชดเชย อุ้งเชิงกรานที่ตึงเกินไปหรือทำงานไม่ประสานกับการหายใจ อาจแสดงออกเป็นอาการปวดหลังส่วนล่าง ปวดสะโพก หรือปวดร้าวลงต้นขาได้ ในทางกลับกัน การกลั้นหายใจและเกร็งลำตัวเพื่อป้องกันอาการปวดหลังก็ทำให้อุ้งเชิงกรานตึงขึ้นไปอีก จึงกลายเป็นวงจร

เบาะแสที่ชวนให้คิดถึงอุ้งเชิงกรานร่วมด้วย ได้แก่ อาการปวดหลังที่มาพร้อมปัสสาวะเล็ด ปวดฉี่เร่งด่วน ปัสสาวะไม่สุด ท้องผูกเรื้อรัง เจ็บขณะมีเพศสัมพันธ์ ประวัติคลอดบุตรหรือแผลฝีเย็บ หรืออาการที่แย่ลงเมื่อเครียดและดีขึ้นเมื่อได้พัก

แนวทางดูแลมักไม่ใช่การขมิบให้มากขึ้น ในหลายรายเป็นการฝึกให้คลาย ฝึกหายใจให้ท้องขยายและอุ้งเชิงกรานเคลื่อนตามลมหายใจ ปรับพฤติกรรมการเข้าห้องน้ำไม่ให้เบ่ง แล้วจึงค่อยสร้างความแข็งแรงตามลำดับ

ควรพบแพทย์เมื่อ ปวดหลังร่วมกับอาการทางปัสสาวะหรือการขับถ่าย ปวดเรื้อรังที่ไม่ตอบสนองต่อการรักษาหลังโดยตรง เจ็บขณะมีเพศสัมพันธ์ หรือมีอาการชาบริเวณฝีเย็บหรือควบคุมการขับถ่ายไม่ได้ ซึ่งกลุ่มหลังนี้ต้องพบแพทย์โดยเร็ว