หลังคลอดแล้วเห็นร่องหรือหน้าท้องนูนตรงกลางเวลาลุกนั่ง อาจเป็นกล้ามเนื้อหน้าท้องแยก (Diastasis Recti) วิธีสังเกตด้วยตัวเอง สาเหตุ และการดูแล ถูกยืดออกและแยกจากกันตรงเส้นเอ็นกลางที่เรียกว่า linea alba ในช่วงตั้งครรภ์ มดลูกที่ขยายตัวขึ้นจะดันผนังหน้าท้องออกมาเรื่อยๆ ทำให้เนื้อเยื่อเกี่ยวพันตรงกลางค่อยๆ ยืดและบางลง จนในที่สุดกล้ามเนื้อทั้งสองข้างไม่สามารถรับน้ำหนักและทำงานร่วมกันได้อย่างมีประสิทธิภาพอีกต่อไป การศึกษาพบว่าผู้หญิงกว่า 60% มีภาวะนี้ในระหว่างหรือหลังคลอด โดยพบมากขึ้นในผู้ที่ตั้งครรภ์แฝด มีน้ำหนักทารกมาก หรือผ่านการตั้งครรภ์มาหลายครั้ง
อาการที่สังเกตได้ชัดที่สุดคือ ร่องหรือนูนตรงแนวกลางลำตัวเมื่อนั่งลุกขึ้นหรือเกร็งท้อง ซึ่งหลายคนเข้าใจผิดว่าเป็นเพียงไขมันส่วนเกิน นอกจากนี้ยังอาจมีอาการปวดหลังส่วนล่างเรื้อรัง ปวดอุ้งเชิงกราน รู้สึกไม่มั่นคงเมื่อยืนหรือเดิน ปัญหาในการเก็บปัสสาวะหรืออุจจาระ และความรู้สึกว่าแกนกลางลำตัวอ่อนแอ แม้จะออกกำลังกายอยู่ก็ตาม คุณสามารถตรวจเบื้องต้นด้วยตัวเองได้โดย นอนราบบนพื้น งอเข่า วางนิ้วมือบนสะดือ แล้วยกศีรษะขึ้นเล็กน้อยเหมือนจะนั่งลุก หากรู้สึกว่ากล้ามเนื้อแยกกันและนิ้วของคุณ จมลงในช่องว่างตรงกลาง นั่นอาจเป็นสัญญาณของ Diastasis Recti แต่การประเมินที่แม่นยำต้องผ่านการตรวจโดยผู้เชี่ยวชาญ
สอบถามว่าควรมาตรวจหรือไม่
ทักมาเล่าอาการที่เป็นอยู่ เราจะบอกว่าควรมาตรวจหรือไม่ และการนัดหมายมีขั้นตอนอย่างไร
ตรวจที่ไหนในกรุงเทพฯ: THE FIT CLINIC ชั้น 8 EM Tower (เอ็มสเฟียร์) ติด BTS พร้อมพงษ์ โดยสูตินรีแพทย์เฉพาะทางด้านเวชศาสตร์อุ้งเชิงกรานสตรีและศัลยกรรมซ่อมเสริม เลือกพบแพทย์ผู้หญิงได้ เปิดทุกวัน 10:00–19:00 น.
LINEWhatsAppสิ่งที่สำคัญมากแต่หลายคนไม่รู้ก็คือ การออกกำลังกายผิดประเภทสามารถทำให้ภาวะนี้แย่ลงได้อย่างมาก การทำ sit-up แบบปกติ การยกเวทหนัก การออกกำลังกายที่ทำให้หน้าท้องโป่งออกมา หรือการทำท่า plank ที่ไม่ถูกวิธีในช่วงที่กล้ามเนื้อยังไม่แข็งแรงพอ ล้วนเป็นสิ่งที่ควรหลีกเลี่ยง การดูแลควรเริ่มต้นด้วยการฝึกกล้ามเนื้อแกนกลางลำตัว (core muscles) อย่างถูกต้อง โดยเฉพาะกล้ามเนื้อชั้นลึกอย่าง transverse abdominis ซึ่งทำหน้าที่เหมือนเข็มขัดรัดเอวที่พยุงกระดูกสันหลังและอวัยวะภายใน นักกายภาพบำบัดเฉพาะทางด้านพื้นเชิงกรานจะสามารถออกแบบโปรแกรมฝึกที่เหมาะสมกับระดับความรุนแรงของแต่ละคนได้
ที่ THE FIT CLINIC ชั้น 8 EM Tower EMSPHERE สุขุมวิท กรุงเทพฯ เราประเมินภาวะ Diastasis Recti อย่างครอบคลุมและออกแบบแนวทางการรักษาที่เหมาะกับคุณโดยเฉพาะ หากคุณสังเกตว่าตัวเองมีอาการดังกล่าว อย่าฝืนออกกำลังกายต่อไปโดยไม่ได้รับคำแนะนำ นัดปรึกษาผู้เชี่ยวชาญผ่าน Line @THEFITBKK การประเมินตั้งแต่เนิ่นๆ ช่วยให้รู้ว่าควรเริ่มดูแลอย่างไร